Zagadnienia

7. Funkcje quasi-wypukłe i warunki dostateczne

Mogliśmy już zaobserwować na kilku przykładach, że wypukłość znacznie ułatwia rozwiązywanie problemów optymalizacyjnych. W rozdziale 3 zauważyliśmy, że warunkiem koniecznym i dostatecznym minimum funkcji wypukłej jest zerowanie się pochodnej. Później wykazaliśmy, że identyczny warunek zachodzi dla większej rodziny funkcji: funkcji pseudowypukłych. W rozdziale 4 zajmowaliśmy się maksymalizacją funkcji wypukłej na zbiorze wypukłym i zwartym. Udowodniliśmy, że maksimum jest przyjmowane w jednym z punktów ekstremalnych tego zbioru. W tym rozdziale rozszerzymy rodzinę funkcji, dla których jest to prawdą; wprowadzimy własność quasi-wypukłości.

Patrząc na powyższą listę można się domyślać, że wypukłość może również pomagać przy rozwiązywaniu zadań z ograniczeniami nierównościowymi. Jeśli założymy, że funkcje gi, opisujące ograniczenia nierównościowe, są wypukłe lub, ogólniej, quasi-wypukłe oraz funkcja f jest pseudowypukła, to spełnienie warunku pierwszego rzędu w pewnym punkcie x¯ jest wystarczające, by stwierdzić jego optymalność. Dowód powyższego faktu przytoczymy pod koniec tego rozdziału.

7.1. Quasi-wypukłość

W tym podrozdziale rozszerzymy rodzinę funkcji, dla których maksimum znajduje się w punktach ekstremalnych dziedziny.

Definicja 7.1

Niech W⊂Rn będzie zbiorem wypukłym, zaś f:W→R.

Funkcję f nazywamy quasi-wypukłą, jeśli dla dowolnych x,y∈W i λ∈0,1 mamy

f⁢λ⁢x+1-λ⁢y≤max⁡f⁢x,f⁢y.

Funkcję f nazywamy quasi-wklęsłą, jeśli funkcja -f jest quasi-wypukła, tzn. dla dowolnych x,y∈W i λ∈0,1 zachodzi

f⁢λ⁢x+1-λ⁢y≥min⁡f⁢x,f⁢y.

Funkcję f nazywamy quasi-liniową, jeśli jest ona jednocześnie quasi-wypukła i quasi-wklęsła.

Rys. 7.1. Przykłady funkcji quasi-wypukłych i quasi-wklęsłych.
Rys. 7.2. Przykłady funkcji quasi-liniowych.

Na rys. 7.1 pokazane są przykłady jednowymiarowych funkcji quasi-wypukłych i quasi-wklęsłych. Zwróćmy uwagę na to, że funkcje takie nie muszą być ciągłe, nie mówiąc już o różniczkowalności. Ciekawym jest również uogólnienie rodziny funkcji afinicznych do funkcji quasi-liniowych, patrz rys. 7.2.

Przykład 7.1

Funkcja afiniczna jest quasi-liniowa. Rzeczywiście, niech f⁢x=aT⁢x+b dla a∈Rn i b∈R. Wówczas dla dowolnych x,y∈W i λ∈0,1 mamy

f⁢λ⁢x+1-λ⁢y=λ⁢f⁢x+1-λ⁢f⁢y.

Prawa strona jest oczywiście nie mniejsza od minimum z f⁢x i f⁢y i nie większa od maksimum tych liczb, czyli f jest zarówno quasi-wypukła jak i quasi-wklęsła.

Przypomnijmy, że zbiorem poziomicowym funkcji f:W→R nazywamy zbiór

Wα⁢f=x∈W:f⁢x≤α,⁢α∈R.
Twierdzenie 7.1

Niech f:W→R, gdzie W⊂Rn wypukły. Wówczas funkcja f jest quasi-wypukła wtw, gdy zbiór poziomicowy Wα⁢f jest wypukły dla każdego α∈R.

Dowód

Załóżmy, że funkcja f jest quasi-wypukła i ustalmy α∈R. Niech x,y∈Wα⁢f. Wówczas f⁢x≤α i f⁢y≤α. Dla dowolnego λ∈0,1 dostajemy

f⁢λ⁢x+1-λ⁢y≤max⁡f⁢x,f⁢y≤α.

Wnioskujemy stąd, że λ⁢x+1-λ⁢y∈Wα⁢f, czyli Wα⁢f jest zbiorem wypukłym.

Załóżmy teraz, że Wα⁢f jest wypukły dla każdego α∈R. Ustalmy x,y∈W oraz λ∈0,1. Na mocy założenia zbiór Wα⁢f jest wypukły dla α=max⁡f⁢x,f⁢y. Wynika stąd, że λ⁢x+1-λ⁢y∈Wα⁢f, czyli

f⁢λ⁢x+1-λ⁢y≤α=max⁡f⁢x,f⁢y.
∎
Uwaga 7.1

Analogiczne twierdzenie dla funkcji wypukłej, tw. 3.5, brzmiało: funkcja f jest wypukła wtw, gdy jej epigraf jest zbiorem wypukłym.

Wniosek 7.1

Funkcja wypukła jest quasi-wypukła.

Dowód

Wynika to wprost z twierdzeń 3.6 i 7.1.

∎

Twierdzenie przeciwne nie jest prawdziwe. Poniżej podajemy przykład funkcji quasi-wypukłej, która nie jest wypukła.

Przykład 7.2

Funkcja f⁢x=-ex2, dla x≥0, jest quasi-wypukła choć jest ściśle wklęsła. Dla α≥-1 zbiór Wα⁢f=0,∞, zaś dla α<-1 mamy Wα⁢f=log⁡-α,∞. Wszystkie te zbiory są wypukłe, więc na mocy twierdzenia 7.1 funkcja f jest quasi-wypukła. W podobny sposób możemy także pokazać, że funkcja f jest quasi-wklęsła, a zatem quasi-liniowa.

Przykład 7.3

Funkcja f⁢x=-ex, x∈R, jest ściśle wklęsła a zarazem quasi-liniowa (czyli, między innymi, quasi-wypukła).

Przykład 7.4

Funkcja f⁢x=x2 jest quasi-wypukła, lecz nie jest quasi-wklęsła. Quasi-wypukłość wynika z wypukłości f. Quasi-wklęsłość badamy rozpatrując zbiory poziomicowe funkcji -f. Dla α<0 mamy Wα⁢-f=-∞,--α∪-α,∞. Nie jest to zbiór wypukły, czyli funkcja -f nie jest quasi-wypukła.

Dowód poniższego lematu pozostawiamy jako zadanie.

Lemat 7.1

Funkcja f:W→R, W⊂Rn wypukły, jest quasi-liniowa wtw, gdy jej obcięcie do dowolnego odcinka jest funkcją monotoniczną.

Na mocy tego lematu możemy od razu zauważyć, że funkcja z przykładu 7.2 jest quasi-liniowa.

Okazuje się, że istnieją funkcje quasi-wypukłe jednej zmiennej, które nie są ani wypukłe ani monotoniczne.

Przykład 7.5

Funkcja f⁢x=e-x2 jest quasi-wypukła. Mamy następujące zbiory poziomicowe w zależności od α:

Wα⁢f=∅,⁢α≤0,
Wα⁢f=--log⁡-α,-log⁡-α,⁢α∈0,1,
Wα⁢f=R,⁢α>1.

Wszystkie te zbiory są wypukłe, czyli na mocy tw. 7.1 funkcja f jest quasi-wypukła.

Na koniec podamy przykład funkcji quasi-wypukłej wielu zmiennych, która nie jest wypukła.

Przykład 7.6

Funkcja f:0,∞2→R zadana wzorem f⁢x1,x2=-x1⁢x2 jest quasi-wypukła. Jej zbiory poziomicowe dla α≥0 są trywialne: Wα⁢f=0,∞2, zaś dla α<0 mają formę przedstawioną na rysunku 7.3. Funkcja f nie jest ani wypukła ani wklęsła, gdyż jej hesjan ma wartości własne -1 i 1.

Rys. 7.3. Zbiór poziomicowy dla funkcji z przykładu 7.6.
Przykład 7.7

Niech a,c∈Rn i b,d∈R. Połóżmy D=x∈Rn:cT⁢x+d>0. Wówczas funkcja wymierna f:D→R

f⁢x=aT⁢x+bcT⁢x+d

jest quasi-liniowa. Dowód pozostawiamy jako ćwiczenie.

Zbadamy teraz własności różniczkowalnych funkcji quasi-wypukłych.

Twierdzenie 7.2

Niech f:W→R dla wypukłego zbioru W⊂Rn.

  • I) Jeśli funkcja f jest quasi-wypukła i różniczkowalna w y∈W, to

    ∀⁢x∈W⁢⁢f⁢x≤f⁢y⟹D⁢f⁢y⁢x-y≤0.
  • II) Załóżmy, że funkcja f jest różniczkowalna w każdym punkcie W. Wówczas f jest quasi-wypukła wtw, gdy zachodzi następujący warunek:

    ∀⁢x,y∈W⁢⁢f⁢x≤f⁢y⟹D⁢f⁢y⁢x-y≤0.
Uwaga 7.2
  1. Implikacja f⁢x≤f⁢y⟹D⁢f⁢x⁢x-y≤0 ma równoważną postać:

    D⁢f⁢y⁢x-y>0⟹f⁢x>f⁢y.
  2. Jeśli funkcja f jest quasi-liniowa i f⁢x=f⁢y, to D⁢f⁢y⁢x-y=0.

Dowód tw. 7.2

(I): Ustalmy x,y∈W, dla których zachodzi warunek f⁢x≤f⁢y. Dla każdego λ∈0,1 mamy

f⁢y+λ⁢x-y=f⁢λ⁢x+1-λ⁢y≤max⁡f⁢x,f⁢y=f⁢y.

Wynika stąd, że

f⁢y+λ⁢x-y-f⁢yλ≤0.

Z definicji pochodnej kierunkowej dostajemy

D⁢f⁢y⁢x-y=limλ↓0⁡f⁢y+λ⁢x-y-f⁢yλ≤0.

Dowód (II) pozostawiamy jako niełatwe ćwiczenie.

∎

Wiemy już, że funkcja wypukła jest quasi-wypukła. Okazuje się, że również funkcja pseudowypukła jest quasi-wypukła.

Twierdzenie 7.3

Jeśli f:W→R określona na zbiorze wypukłym W⊂Rn jest pseudowypukła, to f jest quasi-wypukła.

Dowód

Zakładając, że funkcja f nie jest quasi-wypukła doprowadzimy do sprzeczności z pseudowypukłością. Weźmy więc punkty x,y∈W oraz λ∈0,1 spełniające

f⁢λ⁢x+1-λ⁢y>max⁡f⁢x,f⁢y.

Oznaczmy z=λ⁢x+1-λ⁢y. Na mocy pseudowypukłości (wykorzystujemy tu warunek pseudowypukłości zapisany w uwadze 4.3) dostajemy:

f⁢x<f⁢z⟹D⁢f⁢z⁢x-z<0,
f⁢y<f⁢z⟹D⁢f⁢z⁢y-z<0.

Wektory x-z i y-z mają ten sam kierunek lecz przeciwne zwroty. Pochodna f w punkcie z nie może być ujemna w obu kierunkach. Sprzeczność.

∎

Twierdzenie odwrotne nie jest prawdziwe. Możemy jednak podać warunek dostateczny, przy którym funkcja quasi-wypukła jest pseudowypukła.

Twierdzenie 7.4

Niech f:W→R określona na zbiorze wypukłym otwartym W⊂Rn będzie quasi-wypukła i ciągła. Jeśli f jest różniczkowalna w x¯∈W oraz D⁢f⁢x¯≠0T, to f jest pseudowypukła w x¯.

Dowód

Musimy pokazać, że dla każdego y∈W warunek D⁢f⁢x¯⁢y-x¯≥0 pociąga f⁢y≥f⁢x¯. Oznaczmy przez A przestrzeń afiniczną prostopadłą do D⁢f⁢x¯ i przechodzącą przez x¯:

A=x∈Rn:⁢D⁢f⁢x¯⁢⁢x-x¯=0.

Z warunku, że D⁢f⁢x¯≠0T wynika, że przestrzeń A ma wymiar n-1, czyli jest właściwą hiperpłaszczyzną w Rn.

Zauważmy najpierw, że jeśli y∈W∖A i D⁢f⁢x¯⁢y-x¯≥0, to pochodna kierunkowa jest ściśle dodatnia: D⁢f⁢x¯⁢y-x¯>0. Na mocy uwagi 7.2 wnioskujemy, że f⁢y>f⁢x¯, czyli to, co mieliśmy wykazać. Ustalmy teraz punkt y∈W∩A. Z otwartości W i z tego, że A jest hiperpłaszczyzną wynika, że istnieje ciąg punktów yn⊂W∖A zmierzający do y i taki że D⁢f⁢x¯⁢yn>0. Zatem f⁢yn>f⁢x¯. Korzystając z ciągłości funkcji f dostajemy f⁢y≥f⁢x¯.

∎

7.2. Maksymalizacja funkcji quasi-wypukłej

Jak zostało zasygnalizowane wcześniej, funkcja quasi-wypukła zachowuje się podobnie jak funkcja wypukła przy maksymalizacji na zbiorze wypukłym zwartym. Dla pełności przytoczymy dowód, który jest prawie identyczny jak dowód twierdzenia 4.5.

Twierdzenie 7.5

Niech f:W→R quasi-wypukła, ciągła, określona na wypukłym i zwartym zbiorze W⊂Rn. Wówczas punkt ekstremalny zbioru W jest jednym z rozwiązań globalnych problemu

f⁢x→max,x∈W.
Dowód

Funkcja ciągła osiąga swoje kresy na zbiorze zwartym. Powyższy problem maksymalizacyjny ma zatem rozwiązanie x¯∈W. Na mocy tw. 4.4 punkt x¯ jest kombinacją wypukłą skończonej liczby punktów ekstremalnych, x1,…,xm, zbioru W, tzn.

x¯=a1⁢x1+a2⁢x2+…+am⁢xm

dla liczb a1,…,am>0 takich że a1+…+am=1. Z quasi-wypukłości f dostajemy

f⁢x¯≤max⁡f⁢x1,…,f⁢xm.

Ponieważ w punkcie x¯ jest maksimum f na zbiorze W, to dla któregoś z punktów xi zachodzi równość f⁢xi=f⁢x¯.

∎

7.3. Warunki dostateczne

Zajmiemy się problemem optymalizacyjnym, w którym występują zarówno ograniczenia nierównościowe jak i równościowe:

f⁢x→min,gi⁢x≤0,⁢i=1,…,m,hj⁢x=0,⁢j=1,…,l,x∈X,(7.1)

gdzie X⊂Rn jest zbiorem otwartym i f,g1,…,gm,h1,…,hl:X→R. A zatem zbiór punktów dopuszczalnych zadany jest następująco:

W=x∈X:g1⁢x≤0,…,gm⁢x≤0,⁢h1⁢x=0,…,hl⁢x=0.(7.2)

Funkcje gi nazywane są ograniczeniami nierównościowymi, funkcje hj są ograniczeniami równościowymi, zaś cały problem (7.1) nazywa się zadaniem optymalizacyjnym z ograniczeniami mieszanymi.

Podamy teraz warunki dostateczne, by punkt spełniający warunki pierwszego rzędu był rozwiązaniem globalnym.

Twierdzenie 7.6

Rozważmy problem optymalizacyjny w kanonicznej formie (7.1) i punkt x¯∈W. Załóżmy, że

  • funkcje gi, i∉I⁢x¯ są ciągłe w x¯, funkcje gi, i∈I⁢x¯ są różniczkowalne w x¯ i quasi-wypukłe,

  • funkcje hj, j=1,…,m, są quasi-liniowe i różniczkowalne w x¯,

  • funkcja f jest pseudowypukła w x¯.

Jeśli istnieją stałe μ∈0,∞m oraz λ∈Rl spełniające warunek pierwszego rzędu:

D⁢f⁢x¯+∑i∈I⁢x¯μi⁢D⁢gi⁢x¯+∑j=1lλj⁢D⁢hj⁢x¯=0T,μi⁢gi⁢x¯=0,⁢i=1,…,m,(7.3)

to punkt x¯ jest rozwiązaniem globalnym.

Dowód

Ustalmy dowolny punkt dopuszczalny x∈W i pomnóżmy obie strony pierwszego równania w warunku (7.3) przez x-x¯:

D⁢f⁢x¯⁢x-x¯+∑i∈I⁢x¯μi⁢D⁢gi⁢x¯⁢x-x¯+∑j=1lλj⁢D⁢hj⁢x¯⁢x-x¯=0.

Na mocy tw. 7.2 mamy D⁢hj⁢x¯⁢x-x¯=0 dla każdego j, bo hj⁢x=hj⁢x¯=0. To samo twierdzenie implikuje, że D⁢gi⁢x¯⁢x-x¯≤0 dla i∈I⁢x¯, ponieważ 0=gi⁢x¯≥gi⁢x. Korzystając z tych obserwacji wnioskujemy z powyższego równania, że

D⁢f⁢x¯⁢x-x¯≥0.

Z definicji funkcji pseudowypukłej, f⁢x≥f⁢x¯. Punkt x wybraliśmy dowolnie spośród punktów dopuszczalnych, a zatem x¯ jest rozwiązaniem globalnym.

∎
Uwaga 7.3

Jeśli założenia twierdzenia 7.6 są spełnione lokalnie, na pewnym otoczeniu x¯, to x¯ jest rozwiązaniem lokalnym.

Uwaga 7.4

Na mocy twierdzenia 7.4 zamiast zakładać pseudowypukłość funkcji f w punkcie x¯ możemy założyć jej ciągłość na X, quasi-wypukłość oraz warunek D⁢f⁢x¯≠0T. Jest to jedna z form warunku koniecznego zaprezentowana w pracy Arrowa i Enthovena z 1961 roku [1].

Kenneth Joseph Arrow jest amerykańskim ekonomistą. Wspólnie z John'em Hicks'em otrzymał nagrodę Nobla z ekonomii w 1972 roku.

7.4. Zadania

Ćwiczenie 7.1

Udowodnij, że funkcja f:a,b→R jest quasi-liniowa wtw, gdy jest monotoniczna.

Ćwiczenie 7.2

Niech f:W→R, W⊂Rn wypukły. Udowodnij następujący fakt: funkcja f jest quasi-liniowa wtw, gdy jej obcięcie do każdego odcinka zawartego w W jest funkcją monotoniczną.

Ćwiczenie 7.3

Wykaż, że jeśli funkcja f:W→R, W⊂Rn wypukły, jest quasi-wypukła oraz g:R→R jest niemalejąca, to funkcja g∘f jest quasi-wypukła. Jeśli natomiast funkcja g jest nierosnąca, to g∘f jest quasi-wklęsła.

Ćwiczenie 7.4

Niech f:a,b→R będzie funkcją jednej zmiennej. Wykaż, że f jest quasi-wypukła wtw, gdy zachodzi jeden z warunków:

  • f jest monotoniczna,

  • istnieje x¯∈a,b taki że f jest nierosnąca dla x<x¯ oraz niemalejąca dla x>x¯.

Ćwiczenie 7.5

Dla jakich wartości parametrów a,b,c,d∈R funkcja f⁢x=a⁢x3+b⁢x2+c⁢x+d jest quasi-wypukła?

Ćwiczenie 7.6

Sprawdź, że funkcja f:0,∞2→R zadana wzorem f⁢x1,x2=e-x1⁢x2 jest quasi-wklęsła.

Ćwiczenie 7.7

Znajdź przykład pokazujący, że suma funkcji quasi-wypukłych nie musi być quasi-wypukła.

Ćwiczenie 7.8

Niech a,c∈Rn i b,d∈R. Wykaż, że funkcja wymierna

f⁢x=aT⁢x+bcT⁢x+d

jest quasi-liniowa na swojej dziedzinie D=x∈Rn:cT⁢x+d>0.

Ćwiczenie 7.9

Niech h:Rn→R będzie funkcją liniową i W=x∈Rn:⁢h⁢x>0. Wykaż, że jeśli f:W→R jest wypukła, to funkcja g⁢x=f⁢x/h⁢x dla x∈W jest quasi-wypukła.

Ćwiczenie 7.10

Udowodnij, że jeśli gαα∈I jest rodziną funkcji quasi-wypukłych, w:I→R jest funkcją nieujemną, to h⁢x=supα∈I⁡w⁢α⁢gα⁢x jest quasi-wypukła, o ile jest skończona dla każdego x.

Ćwiczenie 7.11

Niech A⊂Rn, C⊂Rm będą zbiorami wypukłymi, zaś f:A×C→R będzie quasi-wypukła. Wykaż, że h⁢x=infc∈C⁡f⁢x,c jest quasi-wypukła.

Ćwiczenie 7.12

Niech W⊂Rn zbiór wypukły, f:W→R. Udowodnij, że jeśli f quasi-liniowa, to zbiór x∈W:f⁢x=α jest wypukły dla dowolnego α∈R.

Ćwiczenie 7.13

Niech f:Rn→R, ciągła. Udowodnij następującą równoważność: f jest quasi-liniowa wtw, gdy f⁢x=g⁢aT⁢x dla funkcji monotonicznej, ciągłej g:R→R oraz wektora a∈Rn.

Wykaż, że powyższa równoważność nie musi być prawdziwa, gdy funkcję f rozważamy na wypukłym podzbiorze właściwym Rn.

Ćwiczenie 7.14

Przeprowadź dowód punktu (II) twierdzenia 7.2.

Wskazówka: 

Dla dowolnych punktów x,y∈W uporządkowanych tak, że f⁢x≤f⁢y rozważ funkcję

g⁢λ=f⁢λ⁢x+1-λ⁢y,⁢λ∈0,1

oraz zbiór

A=λ∈0,1:⁢g⁢λ>g⁢0.

Pokaż, że jeśli zbiór ten jest niepusty, to prowadzi to do sprzeczności z ciągłością funkcji f. Oznacz przez A⌃ spójną składową A, tzn. przedział.

  1. Udowodnij, że ∀⁢λ∈A⁢⁢g′⁢λ=0.

  2. Wykaż, że A⌃ ma niepuste wnętrze.

  3. Wykaż, że funkcja f jest stała na A⌃ oraz ściśle większa od g⁢0.

  4. Wykaż, że istnieje przedział otwarty I⊂0,1 taki że I∩A=A⌃.

  5. Zauważ sprzeczność z ciągłością funkcji f, bo fA⌃>fI∖A⌃.

Ćwiczenie 7.15

Wykaż, że funkcja quasi-wypukła (niekoniecznie ciągła) określona na zbiorze wielościennym zwartym przyjmuje swoje maksimum globalne w jednym z punktów ekstremalnych.

Ćwiczenie 7.16

Rozważmy problem optymalizacyjny (7.1). Niech x¯ będzie punktem dopuszczalnym, w którym spełnione są warunki pierwszego rzędu z mnożnikami Lagrange'a μ i λ.

  1. Załóżmy, że f jest pseudowypukła w x¯, zaś funkcja

    ϕ⁢x=∑i=1mμi⁢gi⁢x+∑j=1lλj⁢hj⁢x

    jest quasi-wypukła w x¯. Udowodnij, że x¯ jest rozwiązaniem globalnym.

  2. Przypomnijmy, że L⁢x,μ,λ jest funkcją Lagrange'a. Udowodnij, że jeśli x↦L⁢x,μ,λ jest pseudowypukła w x¯, to x¯ jest rozwiązaniem globalnym.

  3. Wykaż, że warunki zawarte w powyższych punktach nie są równoważne. Znajdź zależności pomiędzy nimi a założeniami twierdzenia 7.6.

Ćwiczenie 7.17

Niech x¯ będzie rozwiązaniem globalnym problemu optymalizacyjnego (7.1). Załóżmy, że gk⁢x¯<0 dla pewnego k∈1,…,m. Wykaż, że jeśli ograniczenie gk⁢x≤0 zostanie usunięte, to x¯ może nie być nawet lokalnym rozwiązaniem otrzymanego problemu. Udowodnij natomiast, że jeśli funkcja gk jest ciągła w x¯, to po usunięciu tego ograniczenia x¯ pozostaje rozwiązaniem lokalnym.

Ćwiczenie 7.18

Dla jakich wartości parametru α∈R problem

x1+x2+α⁢x1-12→min,x1-x2≤0,x1≥0

ma rozwiązanie? Jak zależy ono od wartości α?

Ćwiczenie 7.19

Rozwiąż zadanie optymalizacyjne:

bT⁢x→min,xp≤1,

gdzie b∈Rn, zaś xp=∑i=1nxip1/p i p>1.

Ćwiczenie 7.20

Niech u:0,∞n→R będzie funkcją quasi-wklęsłą o pochodnej D⁢u⁢x>0 dla każdego x. Ustalmy liczbę w>0 i wektor p∈0,∞n. Rozważmy problem optymalizacyjny

u⁢x→max,∑i=1npi⁢xi≤w,x≥0.

Wektor p pełni rolę cen produktów, x ich ilości, w jest wielkością budżetu, zaś funkcja u ocenia satysfakcję z decyzji zakupowej x.

Zapisz warunki Kuhn'a-Tucker'a dla powyższego problemu.

  1. Załóżmy, że x¯ jest rozwiązaniem. Czy będzie wówczas istniał wektor mnożników Lagrange'a, dla którego warunki Kuhn'a-Tucker'a są spełnione w x¯?

  2. Załóżmy, że warunki Kuhn'a-Tucker'a są spełnione w x¯. Czy x¯ jest rozwiązaniem problemu optymalizacyjnego?

  3. Niech x¯ będzie rozwiązaniem. Co możesz powiedzieć o związku pomiędzy pi/pj a ui′⁢x¯/uj′⁢x¯, gdy

    • x¯i>0 i x¯j>0?

    • x¯i=0 i x¯j>0?

    • x¯i=0 i x¯j=0?

Ćwiczenie 7.21

Rozwiąż problem optymalizacyjny

x+y→max,p⁢x+y≤I,x,y≥0,

gdzie p,I>0 są parametrami.

Ćwiczenie 7.22

Niech A będzie macierzą symetryczną n×n dodatnio określoną, zaś b∈0,∞. Rozwiąż problem optymalizacyjny:

-log⁢det⁡X→min,t⁢r⁢A⁢X≤b,

w zbiorze macierzy X∈Rn×n symetrycznych i dodatnio określonych.

Treść automatycznie generowana z plików źródłowych LaTeXa za pomocą oprogramowania wykorzystującego LaTeXML.

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego.

Projekt współfinansowany przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego i przez Uniwersytet Warszawski.